جیمی هندریکس درحال به آتش کشیدن گیتار خود در پایان کنسرت

در دهه شست هر چند هندریکس توانسته بود برای خود شهرتی کسب نماید اما چت چندلر نوازنده گیتار باس گروه مشهور Animals به وی توصیه کرد که به انگلیس برود و فعالیتهایش را در آنجا ادامه دهد. انگلیش مهد موسیقی راک اند رول، به راستی تنها جایی بود که توانست نبوغ و استعدادهای هندریکس را به نمایش گذارد؛ مهارت وی در نوازندگی و استیل خاص جیمی هندریکس به همراه ابداعاتش در نوازندگی باعث شد به سرعت نامش بر سر زیانها بیفتد.

وی در انگلیس اولین آلبوم خود را با عنوان " Are You Experienced " منتشر نمود که موفقیت بسیار خوبی را برایش به همراه آورد، هرچند این موفقیت دلیل اصلی شهرتش در زادگاهش یعنی امریکا نبود!

وی کارهای عجیبی با گیتار انجام میداد همانند نواختن گیتار با دندان یا زبان و همراه با گروهش ترانه هایی را ضبط و منتشر نمود که جزو برترین آثار بریتانیا قرار گرفت.

اما کاری که در فستیوال پاپ مونتری انجام داد باعث شد تا وی با سرعت عجیبی نقل محافل خبری شود. پس از اجرایش در آن فستیوال، در انتهای برنامه وی برای تشکر از تماشاچیان گیتار خود را به آتش کشید!

بازگشت وی به آمریکا و حضوری جنجالی باعث شد که آلبومش در امریکا به فروش بالایی دست پیدا کند و به همین منوال دو آلبوم بعدی او با عنوان Electric Ladyland و Bold as Love مورد استقبال قرار گرفت.

اما اینکه هندریکس را به عنوان اسطوره میشناسند، چندان عجیب نیست، ساز گیتار در موسیقی راک تا سالها تنها نقش همراهی کننده را بازی مینمود.

عدم توجه به پیچیدگی های تکنیکی این ساز و قابلیتهای بالای گیتارالکتریک، مدتها بود این ساز را محدود به اجرای چند آکورد ساخته بود.

حضور جیمی هندریکس جرقه ای بود برای دیگر نوازندگان و ظهور مجدد گیتار الکتریک بدون توجه به عنصر آواز، در حقیقت موسیقی سازی را وی برای گیتار الکتریک بنیان نهاد.

نوازنده شهیر و صاحب سبک الکتریک اینگوی مالمستین، همراه از جیمی هندریکس به عنوان الگوی اصلیش یاد میکند و شاید اگر آن روز هندریکس گیتارش را به آتش نمیکشید، امروز تنها خاطره ای از وی به جا مانده بود!

وی در طی سالهای حضورش، شور هیجان خاصی را به فستیوال ها و کنسرتها میبخشید؛ در این بین گروهش را با عنوان گروه کولی ها تشکیل داد چرا که همانند کولی ها همواره مشغول سفر و اجرای برنامه در نقاط مختلف دنیا بودند.

اما این نوازنده افسانه ای گیتار در 6 سپتامبر سال 1970 در زمانی که تنها 27 سال سن داشت، بدلیل مصرف زیاد مشروبات الکلی و قرص از دنیا رفت. هر چند عمر وی کوتاه بود اما تاثیری که داشت تا به امروز ادامه دارد و او را الگوی اصلی بسیاری از نوازندگان برجسته گیتار امروز میتوان دید.

 

درسال هـزار و سیصد و دوازده (در بیست و یك سالگی) به دلیل استعداد شگـرفـش در موسیقی به استخـدام وزارت فـرهـنگ وقـت در آمد و معـلم موسیقی مدارس تهران شد و به آموزش سلفـژ و دیکته موسیقی در هـنرستان پرداخت. او از سال هـزار و سیصد و نوزده هـم زمان با افـتتاح رادیو به این موسسه پیوست و سال ها تک نواز پیانو بود. از سال هـزار و سیصد و سی و دو به سرپرستی موسیقی رادیو منصوب شد و هـمزمان با آن به عـضویت شورای عـالی موسیقی نیز در آمد. معـروفی هـمچنین رهـبر ارکستر شماره یک و رهـبر ارکستر بزرگ گـلها بود. او تنظیم آهنگ های شیدا، عارف، رکن الدین خان و درویش خان و بسیاری دیگـر از آهـنگسازان معـروف ایرانی را به عـهـده داشت. خودش می گوید:
     "از بدو تاسیس رادیو در سال هـزار و سیصد و نوزده در آنجا هـم مشغول شدم. در آن موقع سنی نداشتم ولی هـم نوازنده پیانو بودم و هـم رهـبر ارکستر شماره یک. سال اولی که رادیو تاسیس شد، در اولین ارکستر رادیو این نوازنده ها بودند: صبا، حبیب سماعی، حسین تهرانی، مرتضی نی داوود و خود من. بعدها که برنامه گلها تاسیس شد من رهـبر ارکستر آن شدم و نوازنده پیانو و سولیست هـم بودم. برای ارکستر گـلها هـم قطعاتی تنظیم می کردم."

     او در نواختن پیانو برای موسیقی ایرانی، از روش مشیر هـمایون بیشتر از مرتضی محجوبی اقـتباس می کرد. اما شیوه ای ویژه و یکتا داشت که تکـنیک در آن آشکار بود. معـروفی بیش از چهل سال سابقـه فعالیت در زمینه آهـنگسازی دارد. معـروفی و پدرش نخستین کسانی محسوب می شوند که قـطعاتی در دامنه موسیقی ایرانی برای پیانو ساخته و تنظیم کرده اند. اولین قـطعه ای که مـعروفی ساخت "ترانه های خیام" بر اساس رباعـیات خیام بود که در سال هـزار و سیصد و پانزده اجرا شد.

     از جمله خدمات فـرهـنگی و آموزشی استاد می توان به سال های تدریسش در دانشگاه تهران اشاره كرد. در آن زمان روش ساخت آهـنگ و فرم های اصیل موسیقی را تدریس می كرد. استاد در سال های عـمرش در دانشگاه تهران و هـنرستان موسیقی شاگـردان بسیاری تربیت كرد كه خودشان از هـنرمندان به نام كشور هستند. اردشیر روحانی، افـلیا پرتو، انوشیروان روحانی، پرویز اتابیگی (اتابـكی)، مهین زرین پنجه و ساسان محبی. خودش می گوید:
     "سبک من را انوشیروان روحانی، اردشیر روحانی، افـلیا پرتو، مهین زرین پنجه و ساسان محبی خوب می نوازند. آنها شاگردان خوبـم بوده اند. آنها هم موسیقی ایرانی را می دانند و هـم موسیقی غـربی را. موسیقی ایرانی را وقتی به شاگرد درس می دهـیـم که دست روان داشته باشد و موسیقی کلاسیک را زده باشد. چون موسیقی کلاسیک دست را روان و نت خوانی را قوی می کند. بعدا موسیقی ایرانی به او درس می دهـیـم، چون موسیقی ایرانی تکنیک مفصلی دارد. "

جواد معروفی فردی فروتن، خوش مشرب و صمیمی بود. شاید بتوان گفت از جمله کسانی بود که درطول عمرهنری خود سعی وافری درآشتی موسیقی سنتی و غربی داشت.

  جواد معـروفی در بامداد روز سه شنبه شانزدهـم آذر ماه هـزار و سیصد و هـفـتاد و دو در تهران در گـذشت.

 

G# F# E - E F# F# (x2) :Intro
G#m F# E F# G#m (x2) and

E ............................ F# ........ G#m
یه پنجره با یه قفس یه حنجره بی هم نفس

G#m F# B .................... F#...............
سهم من از بودن تو یه خاطرست همینو بس

E ........................ F#................
تو این مثلث غریب ستاره ها رو خط زدم

G#m.F#.B ............. F#..................
دارم به آخر میرسم از اونور شب اومدم

G#m F# E G#m - G#m F# E G#m (2) :solo

E . B ........... F# C#m ........... G#m
یه شب که مثل مرثیه خیمه زده رو باورم

G#m F# B ........ F# ........................ E
میخوام تو این سکوت تلخ صداتو از یاد ببرم

E . B .............. F# C#m ....... G#m
بذار که کوله بارمو رو شونه شب بذارم

G#m F# B ............... F# ............... E
باید که از اینجا برم فرصت موندن ندارم

G#m . F# ........ E...... G#m F#.G#m
داغ ترانه تو نگام ---- شوق رسیدن تو تنم

G#m F# .. E.........G#m F# .... G#m
تو حجم سرد این قفس ---- منتظر پر زدنم

E ................ F# ....... G#m
من از تبار غربتم از آرزوهای محال

G#m F# .. B ........... F# ............... E
قصه ما تموم شده با یه علامت سوال

 

Am........G..........F.......................................G.............................Am

دوباره دلم واسه غربت چشمات تنگه            دوباره این دل دیوونه واست دل تنگه

Am......G........F............................................G...........................Am

 وقته از تو خوندنه ستاره ترانه هام                اسم تو برای من قشنگترین آهنگه

Am........G...........F...............................G...........................Am

بی تو یك پرنده اسیر بی پروازم                    با تو اما میرسم به قله آوازم

Am........G..........F............................................G.............................Am

اگه تا آخر این ترانه با من باشی                  واسه تو سقفی از آهنگ و صدا میسازم

Am........G..........F..........................Am........G..........Am.........G.....Am

با یه چشمك دوباره منو زنده كن ستاره         نزار از نفس بیوفتم تویی تنها راه چاره

Am........G..........F..........................Am........G..........Am.........G.....Am

آی ستاره آی ستاره بی تو شب نوری نداره     این ترانه تا همیشه تو رو یاده من میاره

 

Bm.....F.............Bm............Fm...Bm

كویر نشه دلای ما , مثل بارون شیم بباریم

...........Bm...........A..............Em..........

دستای احساسمونو , تو دستای عشق بزاریم

Bm..Fm................Bm.........Fm........

صدای پای شب داره , تو كوچه پرسه میزنه

.....Bm.................A.....Em..............

آفتاب باید طلوع كنه , خورشید باید نور بزنه

A......C...............Bm......C......Bm

باید كه آسمونمون , همیشه آبی بمونه

Bm......C.............A...........Em.......

رو تن سبز لحظه ها خاطره هامون بمونه

A.......Em............................Bm

اگه هنوز فاصله ها , خط سیاه بین ما

Bm.....A.............C......................

باید پل عاطفه شه , دست سپید دلما

 

Am..G..........Dm........Am...G......Dm...Am

تو حضور مبهم پنجره ها , روبرومون دیوارای آجریه

Am...............G............................F.......Dm...Am

خورشید روشن فردا مال تو , سهم من شبای خاكستریه

Am........G.............Dm........Am...G.........Dm......Am

توی این دلواپسی های مدام , جز ترانه های زخمی چی دارم

Am.....F...........G......................F...........Dm...Am

وقتی حتی تو برام غریبه ای, سر رو شونه های بارون میزارم

Am.....F.................................G......Dm......Am

اسم تو برای من مقدسه , تا نفس تو سینه پر پر میزنه

Am.....F...........G.............F...............Dm..Am

باورم كن كه فقط باور تو , میتونه قفل قفس رو بشكنه

Am.....F........Dm.........Am.....G......Dm..Am

منمو یه آسمون بی دریغ , منمو یه كوره راه نا گزیر

Am...G.....F....G.......................F.....Dm..Am

ای ستاره شبای مشرقی , پره پرواز منو از من نگیر

 

.......................A.....................Bm

میخوام برم پا ندارم    میخوام نرم جا ندارم

Bm..........F#7.........................G

 گریه كنم دل ندارم      داد بزنم نا ندارم

Bm........................C......................A....................Bm

بودنم با تو حرومه دیگه همه چی تمومه آخ كه این لحظه چه شومه

......................A.................Bm

من دلم تنگ میشه تو دلت سنگ میشه

Bm..................F#7.............G

نذار این تنگ بلور بشكنه با این غرور

 

:Intro (*)
(Em Am D Em C Am Bm Em)

........ Em ..... Am .... G ............................. Em ......... Am.......... .... Em
هوای گریه دارم تو این شب بی پناه .......... دنبال تو میگردم دنبال یک تکیه گاه

.......Em ... D .......................................... Am .......... D ................. Am
دنبال اون دلی که تنهایی رو میشناسه ...... دستهای عاشق من لبریز التماسه

.......Em ..... D ...... Am ...... G .................. Em ..... Bm ..... Em ...... Bm
هزار و یکشب من پر از صدای تو بود .......... گریه هر شب من فقط برای تو بود

(*)

...Em ....... Am ........ Bm ....Em ............... C ........ D ..................... Bm
سکوت شیشه ایمو صدای تو میشکنه ...... تو آسمون عشقم شعر تو پر میزنه

......Em ......... Am ....... Bm ..........Em .................... C ........ D ................ Bm
با تو دل سیاهم به رنگه آسمونه .............. تو بغض من میشکنن شعرهای عاشقونه